- 3 listopada 2026
- Autor: Błażej Bladowski
- Kategorie: Baza wiedzy, Restrukturyzacja i upadłość

Spółka nie ma pieniędzy na kolejną ratę układu. Co zrobić?
Czy brak jednej raty automatycznie uchyla układ?
O uchyleniu układu rozstrzyga sąd na wniosek uprawnionego podmiotu. Art. 176 ust. 1 wskazuje niewykonywanie postanowień układu albo oczywistość, że układ nie zostanie wykonany. Przepis wiąże z niewykonywaniem zobowiązań powstałych po zatwierdzeniu układu domniemanie, że układ nie będzie wykonany. Obok harmonogramu rat zapisz osobno, których faktur i innych zobowiązań powstałych po zatwierdzeniu układu spółka dotąd nie zapłaciła. Prawo restrukturyzacyjne, art. 176 ust. 1.
Autor: Błażej Bladowski · Aktualizacja redakcyjna: 3 listopada 2026 r.
Przykład pierwszej zagrożonej raty · Prawo restrukturyzacyjne: wykonanie układu · Zasady opracowania poradnika
Porównaj obowiązujący harmonogram z potwierdzonymi wpłatami i osobno zapisz nowe zobowiązania. Przy każdej różnicy ustal przyczynę oraz dowód; prognoza powinna obejmować wariant podstawowy i ostrożny. Samo zlecenie przelewu nie potwierdza zapłaty, a obietnica finansowania nie jest dostępną gotówką. Rejestr i przykład liczbowy znajdują się poniżej.
Dalsze kroki proceduralne
Ustal etap i treść zatwierdzonego układu, zadania nadzorcy wykonania oraz przesłanki ewentualnej zmiany lub uchylenia. Nie zastępuj tej oceny samym wnioskiem o przesunięcie płatności wysłanym wierzycielowi. Równolegle przeanalizuj aktualną niewypłacalność i obowiązki zarządu.
Zmiana czy uchylenie układu?
| Ścieżka do oceny | Co wynika z ustawy | Jakie dane przygotować |
|---|---|---|
| Zmiana układu | Art. 173 przewiduje możliwość wystąpienia o zmianę, jeżeli po zatwierdzeniu układu nastąpił trwały wzrost lub spadek dochodu z przedsiębiorstwa dłużnika. | Porównanie dochodu sprzed i po zatwierdzeniu, dokumenty przyczyny oraz prognozę; samo chwilowe opóźnienie wpływu nie dowodzi trwałej zmiany. |
| Uchylenie układu | Art. 176 dotyczy niewykonywania postanowień układu albo oczywistości, że nie będzie wykonany. Przepis przewiduje domniemanie związane z niewykonywaniem zobowiązań powstałych po zatwierdzeniu układu. | Rejestr rat, wpłat i nowych zobowiązań, dokumenty przyczyn oraz korespondencję; ocena przesłanek wymaga całokształtu sprawy. |
Wpis zaległej raty dokumentuje opóźnienie. Zmianę i uchylenie układu ocenia się według odrębnych przesłanek. Jeżeli przed rozpoznaniem wniosku o zmianę wpłynie wniosek o uchylenie, sąd rozpoznaje je łącznie (art. 177 ust. 1). Osobno sprawdź, czy nie zachodzi wygaśnięcie układu z mocy prawa: w czasie jego wykonywania prawomocne ogłoszenie upadłości albo prawomocne oddalenie wniosku o upadłość na podstawie art. 13 Prawa upadłościowego wywołuje ten skutek (art. 178 ust. 1). Sama zaległość nie jest tożsama z takim wygaśnięciem. Podstawa: Prawo restrukturyzacyjne, tekst jednolity Dz.U. 2026 poz. 533, art. 173 oraz 176-178 (sprawdzone 21 października 2026 r.).
Rejestr wykonania układu: każda rata osobno
Gdy jeden przelew obejmuje dwie raty, rozpisz jego kwotę między pozycje harmonogramu i zachowaj wspólny numer transakcji. Jeśli wierzyciel inaczej przypisał wpłatę, pokaż obie wersje do uzgodnienia.
Przygotuj zestawienie na konkretny dzień. Powiąż każdą ratę z wierzycielem, dokumentem określającym płatność i potwierdzeniem wykonania. Gdy zaliczenie wpłaty wymaga wyjaśnienia, oznacz je jako nieuzgodnione - nie usuwaj różnicy z tabeli.
| Pole | Co zapisać |
|---|---|
| Podstawa | Wierzyciel, grupa, dokument układu i pozycja harmonogramu |
| Plan | Numer raty, kwota, waluta i termin wynikający z dokumentów |
| Wykonanie | Data i kwota rzeczywistej wpłaty, identyfikator potwierdzenia |
| Rozliczenie | Kwota przypisana do raty, pozostała różnica, uwagi wierzyciela |
| Przyczyna odchylenia | Opis zdarzenia i dowód: opóźniony wpływ, utracone zamówienie, dodatkowy wydatek lub błąd operacyjny |
| Następne zadanie | Osoba odpowiedzialna, czynność, termin kontroli i dokument potwierdzający wynik |
Proponowany termin wpisz w osobnej kolumnie. Termin wynikający z układu pozostaw widoczny do porównania.
Przykład modelowy: raty i nowe zobowiązania
Dane hipotetyczne, bez oceny skutków prawnych. Na dzień kontroli wszystkie pozycje w tabeli mają już ustalone w dokumentach terminy płatności, które upłynęły. W przykładzie nie występują spory o zaliczenie wpłat. Kwoty podano w złotych; zestawienie obejmuje tylko wskazane pozycje.
| Pozycja | Planowana płatność | Potwierdzona wpłata | Pozostała różnica |
|---|---|---|---|
| Rata układowa A | 10 000 | 10 000 | 0 |
| Rata układowa B | 8 000 | 5 000 | 3 000 |
| Rata układowa C | 6 000 | 0 | 6 000 |
| Razem raty | 24 000 | 15 000 | 9 000 |
| Bieżąca należność publicznoprawna | 7 000 | 0 | 7 000 |
| Bieżąca faktura dostawcy | 5 000 | 2 000 | 3 000 |
| Razem wskazane bieżące pozycje | 12 000 | 2 000 | 10 000 |
Łączna niezapłacona kwota w tym wycinku wynosi 19 000 zł: 9 000 zł rat oraz 10 000 zł nowych zobowiązań. To nie jest całe zadłużenie spółki ani automatyczna kwalifikacja jej sytuacji prawnej. Przykład pokazuje, dlaczego kontrola samych rat daje niepełny obraz.
Spółka przelała 5 000 zł z raty 8 000 zł. Co wpisać przed kolejną płatnością?
Dla raty B zachowaj w rejestrze pierwotne 8 000 zł, datę przelewu 5 000 zł i pozostałe 3 000 zł. Powiąż te kwoty z jedną pozycją harmonogramu. Jeśli na rachunku zostało 4 000 zł, a jutro przypada osobna płatność 2 500 zł, do pokrycia obu pozycji potrzeba 5 500 zł. Bez dodatkowego wpływu brakuje 1 500 zł. Zmiana przewidywanej daty przelewu w arkuszu nie potwierdza zmiany terminu w dokumentach układu.
Jeżeli to Twoja firma czeka na tę ratę, punktem wyjścia jest jej własny wyciąg. Porównaj wydatki wierzyciela w wariancie z wpływem i bez niego.
Przyczynę opóźnienia przypisz do dokumentu
Dla raty B spółka wskazuje opóźnienie zapłaty przez klienta. Dołącza fakturę, korespondencję i historię rzeczywistych wpłat. Dla raty C wskazuje utratę zamówienia - dokumentuje ją wypowiedzeniem lub wiadomością kontrahenta oraz aktualizacją budżetu. Są to różne przyczyny, które nie powinny otrzymać wspólnej etykiety „przejściowy brak gotówki”.
Przy każdym oczekiwanym wpływie zapisz, czy wynika z zawartej umowy, potwierdzonej płatności, oferty finansowania, czy jedynie rozmów. Wariant ostrożny powinien pokazać skutek opóźnienia albo braku wpływu. Nie zastępuj brakujących danych arbitralnym procentem pewności.
Chronologia do analizy dalszych wariantów
- Dokumenty określające treść układu i jego zatwierdzenie - ze wskazaniem właściwych dat i sygnatury.
- Obowiązujący harmonogram oraz dokumenty dotyczące późniejszych zmian, jeśli wystąpiły.
- Pierwsza niezrealizowana płatność i każda następna różnica.
- Zdarzenia wpływające na zdolność płatniczą: utrata kontraktu, nowe koszty, zajęcie środków lub inne udokumentowane okoliczności.
- Korespondencja z wierzycielami i nadzorcą wykonania układu, z datami wysłania i odbioru.
- Otrzymane pisma sądowe, złożone wnioski i aktualny status spraw - osobno od roboczych propozycji.
Zaznacz, które daty są potwierdzone dokumentem, a które wymagają ustalenia. Przy otrzymanym piśmie odnotuj doręczenie i przekaż je do oceny właściwej czynności oraz terminu. Rejestr nie powinien sugerować, że samo wysłanie propozycji wierzycielowi rozwiązało problem proceduralny.
Pakiet do rozmowy o dalszych działaniach
- Rejestr rat wraz z historią wpłat i nierozstrzygniętymi różnicami.
- Osobna lista bieżących zobowiązań i dostępnych środków.
- Aktualna prognoza przepływów z dokumentami potwierdzającymi kluczowe założenia.
- Chronologia zdarzeń, korespondencji i czynności w sprawie.
- Lista pytań do oceny: możliwość dalszego wykonania, ewentualne przesłanki zmiany lub uchylenia oraz aktualne obowiązki zarządu.
Ten pakiet porządkuje fakty potrzebne do oceny. Nie rozstrzyga, który wariant prawny jest dostępny dla konkretnej spółki. Wnioski proceduralne wymagają sprawdzenia treści układu, etapu sprawy i aktualnych przepisów.
Powiązane materiały
- Restrukturyzacja firmy - tryby, plan i ryzyka
- Wniosek o ogłoszenie upadłości - kto, kiedy i jakie dokumenty
- Plan spłat wierzycieli w spółce: jak przygotować wykonalną propozycję?
Jeśli potrzebujesz uporządkowania sytuacji spółki, opisz problem i najbliższy termin w formularzu kontaktowym. Zakres dalszej analizy wymaga ustalenia na podstawie dokumentów.
Czy do najbliższej raty układu wystarczy gotówki po bieżących płatnościach?
Przykład modelowy Błażeja Bladowskiego. Rata wynosi 18 000 zł. Spółka ma 23 000 zł, ale przed ratą przypada 9 000 zł koniecznych wydatków. Do obsługi raty pozostaje 14 000 zł, więc luka wynosi 4 000 zł. Klient zapowiada przelew za tydzień. W rejestrze wpisz datę wymagalności i stan środków na ten dzień, a przewidywany wpływ pokaż w osobnej kolumnie. Przekaż harmonogram, wyciąg i wariant opóźnienia osobie oceniającej dalsze kroki proceduralne.
Porównaj harmonogram z rzeczywistymi przelewami. Dokumenty możesz uporządkować według odpowiedniego zestawu w Centrum dokumentów. Porównaj podobne przypadki.
Najczęstsze pytania
Czy obietnicę wpłaty klienta wpisać jako wykonaną ratę?
Odnotuj ją w prognozie z przewidywaną datą. W rejestrze wykonania wpisz faktyczną płatność i jej potwierdzenie.
Jak pokazać, że problem obejmuje kilka okresów?
Zestaw harmonogram z przelewami za każdy okres i wskaż nowe zobowiązania. Oddziel kwoty potwierdzone od przewidywanych wpływów.