- 9 listopada 2026
- Autor: Błażej Bladowski
- Kategorie: Baza wiedzy, Zadłużenie i płynność
Prognoza gotówki na 13 tygodni w zadłużonej spółce - przykład modelowy
Spółka instalacyjna zaczyna tydzień z 160 tys. zł na rachunku. Zarząd ma zdecydować, czy przyjąć nowe zlecenie, które wymaga wydania 55 tys. zł w czwartym tygodniu. Pierwsze zestawienie pokazuje jednak, że w trzecim tygodniu zabraknie 7 tys. zł na bieżące płatności, a tydzień później niedobór urośnie do 42 tys. zł. Zarząd wyznaczył na potrzeby tego modelu bufor 40 tys. zł. Pytanie brzmi, czy można przyjąć zlecenie i utrzymać ten bufor.
Jak policzyć zaliczkę na nowe zlecenie?
W fikcyjnej spółce zaliczka 47 tys. zł pozwala utrzymać bufor 40 tys. zł na koniec tygodni. Test czwartkowej kolejności przelewów podnosi próg do 58 tys. zł, jeśli zaliczka wpłynie przed pierwszym wydatkiem tego dnia.
W prognozie tygodniowej próg to 40 + 55 − 48 = 47 tys. zł. W teście dziennym to 40 + 55 − 37 = 58 tys. zł. W obu rachunkach 55 tys. zł to koszt zakupu. Bez nowego zlecenia najniższe saldo tygodniowe wynosi 48 tys. zł, a saldo po zwykłej czwartkowej płatności wynosi 37 tys. zł.
Do porównania wariantów kontraktu z zaliczką i bez niej użyj kalkulatora finansowania kontraktu i zaliczki.
Przelicz saldo po każdym czwartkowym przelewie · Założenia, źródła i zakres
Skąd bierze się luka
W piątym tygodniu klient ma zapłacić 70 tys. zł za odebrany etap innego kontraktu. Do tego dnia spółka musi pokryć wynagrodzenia, zakup materiałów i płatności za zakończone prace. Nawet jeśli klient zapłaci zgodnie z harmonogramem, przelew nie pokryje wydatków przypadających dwa tygodnie wcześniej. Wydatki nowego zlecenia są na tym etapie osobnym wariantem i nie obciążają zestawienia podstawowego.
Co zmieniono w planie
W tym scenariuszu analityk wspierający zarząd zestawia saldo rachunku z terminami wynikającymi z faktur i harmonogramów. Spółka uzgadnia z klientem przyspieszenie wpłaty 70 tys. zł z piątego tygodnia do trzeciego. Z dostawcą uzgadnia przeniesienie płatności 35 tys. zł z czwartego tygodnia do siódmego. W obu przypadkach model odejmuje tę samą kwotę z pierwotnego tygodnia i dodaje ją w nowym. Łączna suma wpływów i wydatków w całym okresie się nie zmienia.
Saldo na koniec tygodnia to saldo początkowe powiększone o wpływy i pomniejszone o wydatki. Każdy kolejny tydzień zaczyna się od salda końcowego poprzedniego. Wartości ujemne pokazują brak środków przy wykonaniu założonego planu płatności.
| Tydzień | Wpływy przed zmianami | Wydatki przed zmianami | Saldo przed zmianami | Saldo po uzgodnieniach |
|---|---|---|---|---|
| 1 | 95 | 130 | 125 | 125 |
| 2 | 70 | 135 | 60 | 60 |
| 3 | 85 | 152 | −7 | 63 |
| 4 | 110 | 145 | −42 | 63 |
| 5 | 205 | 135 | 28 | 63 |
| 6 | 150 | 120 | 58 | 93 |
| 7 | 140 | 150 | 48 | 48 |
| 8 | 145 | 130 | 63 | 63 |
| 9 | 150 | 140 | 73 | 73 |
| 10 | 130 | 135 | 68 | 68 |
| 11 | 160 | 145 | 83 | 83 |
| 12 | 155 | 140 | 98 | 98 |
| 13 | 170 | 155 | 113 | 113 |
Jaką decyzję podjął zarząd
Po uzgodnieniach najniższe prognozowane saldo wynosi 48 tys. zł w siódmym tygodniu. To 8 tys. zł ponad ustalonym buforem. Jeżeli spółka wyda 55 tys. zł na nowe zlecenie w czwartym tygodniu, a wpływ z tego zlecenia nastąpi po okresie prognozy, saldo spadnie do 8 tys. zł w czwartym tygodniu i do minus 7 tys. zł w siódmym. Zarząd odkłada rozpoczęcie prac i wraca do rozmów o zaliczce przed zakupem materiałów. W prognozie tygodniowej potrzeba co najmniej 47 tys. zł zaliczki przed wydatkiem. Taka kwota pozwala utrzymać bufor 40 tys. zł przy pozostałych założeniach bez zmian. Przed startem trzeba też sprawdzić kolejność przelewów w czwartym tygodniu. Saldo tygodniowe nie pokazuje, czy zaliczka wpłynie przed zakupem materiałów.
Co sprawdzono po podjęciu decyzji
W modelowym wykonaniu klient zapłacił 70 tys. zł w trzecim tygodniu. Płatność na rzecz dostawcy w czwartym tygodniu rozliczono według nowego harmonogramu, a jej przełożona część pozostała do zapłaty w siódmym tygodniu. Saldo po czterech tygodniach wyniosło 63 tys. zł. Wynik na ten dzień można w ćwiczeniu odtworzyć z wyciągu i harmonogramu. Salda w tygodniach od 5. do 13. pozostają prognozą.
Próba odporności. Jeżeli klient zapłaci dopiero w pierwotnym piątym tygodniu, a przesunięcie płatności dostawcy zostanie utrzymane, saldo w trzecim i czwartym tygodniu wyniesie minus 7 tys. zł. Do przywrócenia modelowego bufora brakuje wtedy 47 tys. zł już w trzecim tygodniu. Dlatego w tym wariancie zarząd uzależnia start zlecenia od ponownego przeliczenia planu po zaksięgowaniu wpływu i ustaleniu warunków zaliczki.
Test dzienny. Czy wystarczy na zakup w czwartek?
Czwarty tydzień zaczyna się od 63 tys. zł. Po przesunięciu płatności dostawcy na siódmy tydzień zwykłe wpływy i wydatki w czwartym tygodniu wynoszą po 110 tys. zł. Rozpisujemy te kwoty na dni. Zakup materiałów do nowego zlecenia za 55 tys. zł przypada w czwartek w południe, po zwykłej płatności na 35 tys. zł. Piątkowy wpływ pojawia się przed ostatnim wydatkiem tygodnia.
Odtwarzając przykład z własnymi kwotami, zapisz osobno godzinę płatności dostawcy i godzinę wpływu od klienta. Porównaj saldo tuż przed zakupem i tuż po nim.
| Dzień i operacja | Bez nowego zlecenia | Zlecenie i zaliczka 47 | Zlecenie i zaliczka 58 |
|---|---|---|---|
| Poniedziałek, wpływ 27 | 90 | 90 | 90 |
| Wtorek, wydatek 50 | 40 | 40 | 40 |
| Środa, wpływ 32 | 72 | 72 | 72 |
| Czwartek rano, po zaksięgowaniu zaliczki | 72 | 119 | 130 |
| Czwartek rano, zwykły wydatek 35 | 37 | 84 | 95 |
| Czwartek w południe, po ewentualnym zakupie za 55 | 37 | 29 | 40 |
| Piątek, wpływ 51 | 88 | 80 | 91 |
| Piątek, wydatek 25 | 63 | 55 | 66 |
Zaliczka 47 tys. zł wystarcza do utrzymania modelowego bufora w saldach na koniec tygodni. Najniższe z nich to 40 tys. zł w tygodniu siódmym, czyli 48 + 47 − 55. Po czwartkowym zakupie zostaje jednak tylko 29 tys. zł. Przy tej kolejności operacji czwartkowy próg wynosi 58 tys. zł, ponieważ 37 + 58 − 55 = 40. Jeżeli zaliczka wpłynie po pierwszej płatności, saldo wcześniej spadnie do 37 tys. zł. Jeśli przyjdzie dopiero w piątek, próba wydania 55 tys. zł w czwartek oznaczałaby brak 18 tys. zł. Ten sam mechanizm można przećwiczyć w teście kolejności wypłat i wpływów.
Ścieżka decyzji przed uruchomieniem zakupu
- Rano sprawdź wykonanie. Osoba prowadząca prognozę porównuje z wyciągiem datę i kwotę uzgodnionej zaliczki. Zapisuje osobno planowany dzień wpłaty, uzgodnienie i faktyczne zaksięgowanie. Do oceny środków dostępnych przed zakupem liczy się ostatni z tych zapisów.
- Sprawdź kolejność wypłat. Jeżeli dostępne środki i rzeczywisty porządek operacji pozwalają utrzymać 40 tys. zł, zarząd może wrócić do decyzji o zakupie. Ponownie sprawdza też siódmy tydzień, w którym przypada przesunięta płatność 35 tys. zł.
- Wróć do decyzji, jeśli warunek nie jest spełniony. Jeżeli przed pierwszym czwartkowym wydatkiem zaliczki brakuje albo wydatki zmienią kolejność, prowadzący przelicza wariant bez zakupu i przekazuje go zarządowi przed zatwierdzeniem płatności. Nawet ten wariant pokazuje w czwartek saldo 37 tys. zł, czyli o 3 tys. zł poniżej przyjętego progu.
Gdy termin zależy od kilku faktur, rozdziel wpływy oczekiwane według dat w raporcie wiekowania całego portfela, a wykonanie sprawdź z wyciągiem. Szerszą kolejność sprawdzania dokumentów, rachunków i zobowiązań opisuje ścieżka diagnozy płynności spółki.
Jeśli dopiero zbierasz salda i terminy, zacznij od pierwszych działań przy braku gotówki na najbliższe płatności.
Odtwórz obliczenia
W kalkulatorze gotówki na 13 tygodni wpisz saldo 160 000 zł i bufor 40 000 zł. Przelicz wartości z tabeli z tysięcy na złote. Porównaj podstawowy harmonogram z wersją po dwóch przesunięciach, a potem dodaj w czwartym tygodniu wydatek 55 000 zł. Więcej ćwiczeń znajdziesz w bibliotece przykładów o płynności.
Jak odtworzyć prognozę i sprawdzić jej założenia
Kwoty, operacje i decyzje są fikcyjne. Tabela zaczyna się od 160 tys. zł. Próg 40 tys. zł przyjęto do porównania wariantów w tym ćwiczeniu. Opis wykonania do końca czwartego tygodnia jest częścią symulacji, a kolejne tygodnie pokazują jej prognozę.
- Przesunięcia w kalkulatorze
- Do wpływów w tygodniu 3 dodaj 70 tys. zł, a z wpływów w tygodniu 5 odejmij tę samą kwotę. Z wydatków tygodnia 4 odejmij 35 tys. zł i dodaj je do wydatków w tygodniu 7.
- Kontrola sum bez nowego zlecenia
- Łączne wpływy wynoszą 1 765 tys. zł, a wydatki 1 812 tys. zł. Saldo końcowe to 160 + 1 765 − 1 812 = 113 tys. zł. Same przesunięcia zmieniają przebieg salda, a suma okresu pozostaje zgodna z tym rachunkiem.
- Osobne uruchomienia z nowym zleceniem
- W tygodniu 4 dodaj wydatek 55 tys. zł. W pierwszym przebiegu wprowadź raz zaliczkę 47 tys. zł, w drugim raz 58 tys. zł. Najniższe salda na koniec tygodni to odpowiednio 40 i 51 tys. zł. Śródtygodniowy wynik 40 tys. zł po zakupie odtworzysz z tabeli czwartkowych operacji przy zaliczce 58 tys. zł dostępnej przed pierwszą płatnością.
W rzeczywistej prognozie uzgodnij saldo dostępne z bankiem, oznacz wpływy szacowane i stosuj spójny sposób ujęcia podatków w kwotach wpływów oraz wydatków. Jeżeli kolejność rozstrzyga o zakupie, zapisz również godzinę dostępności środków. Ocena ustawowej niewypłacalności wymaga odrębnej analizy przesłanek właściwych dla dłużnika. Prawo upadłościowe, art. 11.
Źródła metody i zakresu
- Cotygodniowa aktualizacja prognozy i porównanie scenariuszy. BDC o prognozie na 13 tygodni.
- Saldo otwarcia i zamknięcia oraz oznaczanie danych wykonanych i szacowanych. Instrukcja przepływów pieniężnych Business.gov.au.
Weryfikacja redakcyjna. Sprawdzono rachunki tygodniowe, czwartkową kolejność przelewów i wskazane źródła metody. Profil autora · Zasady publikacji przykładów.
